DEHB konusunda birçok hikâye ve yürütülen fikir vardır... Neyin mit, neyin gerçek olduğunu öğrenin.

Söylenti: “DEHB, doktorlarca yaramaz çocuklar için gittikçe daha sık konulan bir teşhistir.”

Gerçek: DEHB 50 yılı aşkın bir süredir tanınmış bir bozukluktur. Fakat doktorlar bozukluğu daha yakından tanıyabilme imkânı bulup daha kolay teşhis edebildikçe, DEHB teşhisi daha sık konmaya başlanmıştır. Birleşik Devletlerde her yıl nüfusun %3-5'inde DEHB'ye rastlanmaktadır.

Söylenti: “Benim utangaç hayalperest kızım DEHB'den etkileniyor olamaz! Ben bunun sadece küçük hiperaktif erkek çocukları etkilediğini sanıyordum.”

Gerçek: DEHB hem erkekleri hem de kadınları etkilemektedir. Erkeklere konulan teşhis kızlara göre 2–3 kat fazladır. Dürtüsel ve hiperaktif davranışlar daha çok erkeklerde görülüyor olsa da, bu DEHB'nin kızları etkilemediği anlamına gelmemektedir. Lakin birçok kız ve kadın için DEHB gizliliğini sürdüren bir durumdur ve çoğu zaman teşhis edilmemektedir.

Söylenti: “DEHB'nin sebebi herhalde çocuğumun yediği abur cubur veya çevresel bir problemdir.”

Gerçek: Özel rejimler yapmak veya yiyecek katkı maddelerini azaltmak DEHB'yi önlemeyecektir. Fakat genel sağlığa özen göstermek, egzersiz yapmak, dinlenmek ve dengeli beslenmek DEHB'nin semptomlarının kontrol altında tutulmasına yardımcı olacaktır.

Söylenti: “Anne ve babalar çocuklarını eski zamanlardaki gibi terbiye etseydi çocuklar bu tür yıkıcı ve kötü davranışları göstermezdi.”

Gerçek: Araştırmalar yetiştirme ve terbiye etme yöntemlerinin DEHB'ye sebep olmadığını göstermiştir. Fakat diyabette ve diğer bozukluklarda da olduğu gibi, anne ve babanın tedavide etkin olması (davranış kontrolü, stratejileri ve/veya ilaçlar) DEHB semptomlarının kontrol altına alınmasına yardımcı olabilmektedir.

Söylenti: “O kesinlikle DEHB'den etkileniyor olamaz! Yapmak istediği şeylere, örneğin bilgisayar oyunlarına, konsantre olmak konusunda hiç bir sorunu yok.”

Gerçek: Bazı zamanlarda konsantre olabilen insanlar yine de DEHB'den etkilenebilmektedir. DEHB’si olan insanlar uzun süreler boyunca bazı görevleri yerine getirmek konusunda zorlanabilmekte; fakat onlar da (diğer birçok insan gibi) ilgilerini çeken şeylere, örneğin bilgisayar oyunlarına, konsantre olabilmektedir.

Söylenti: “DEHB’si olan insanlar çevrelerindeki insanlar kadar akıllı olmadıklarından genelde özel sınıflara alınmaları gerekmektedir”

Gerçek: DEHB entelektüel yeteneği etkilememektedir. DEHB’si olan çocuklar da diğer çocuklar kadar zekidir. Fakat DEHB’si olan birçok çocuk okulda, DEHB’si olan arkadaşları kadar başarı göstermeyebilmektedir. DEHB’si olan çocukların birçoğunda ayrıca öğrenme bozukluğu vardır ve bunlar belli hedefli tekniklerle ele alınmaktadır. Pozitif destek, organizasyon ve çalışma becerileri ve öğrenime yardımcı unsurlar kullanan anne babalar ve öğretmenlerin desteğiyle DEHB’si olan çoğu çocuk normal sınıflarda başarı gösterebilmektedir.

Söylenti: “Bu çok basit; ilaç almaya başlar başlamaz iyileşeceksin.”

Gerçek: DEHB'yi iyileştiren bir tedavi mevcut olmasa da, ilaç ve/veya davranış modifikasyon teknikleri içeren tedavi programları, semptomların üstesinden gelinmesine yardımcı olmaktadır. On yıllar boyunca yapılan araştırmalarda görüldüğü üzere, DEHB’si olan kişilerin % 70'inde stimulan ilaçlar DEHB'nin birçok semptomunu iyileştirmektedir. Stimulan ilaçlar 'beyni yavaşlatmak' gibi bir etki göstermemekte, beynin bazı bölgelerini harekete geçirip odaklanmayı ve kişinin davranışlarını kontrol edebilmesini sağlamaktadır. İlaçla birleştirilebilen veya bağımsız olarak kullanılabilen tedavilere davranışsal tedavi teknikleri ve sınıf müdahaleleri dahildir.

Söylenti: “Bu sadece bir dönem. Zamanla atlatacaktır.”

Gerçek: DEHB’si olan çocuklar bunu zaman içinde atlatamayabilmektedir. Bozukluğa sahip çocukların yaklaşık olarak yüzde 70'i ergenlik döneminde DEHB semptomlarını sergilemeye devam edecek ve hatta bazıları da fonksiyonlarını engelleyen semptomları yetişkinlik dönemlerine kadar taşıyacaktır. Gençler büyüdükçe, hiperaktif semptomların azaldığı görülmektedir. Fakat, dikkat ile ilgili semptomların yetişkinlikte de sık olarak sürdüğü görülmektedir. DEHB’si olan yetişkinler genelde semptomlarının yaşlandıkça azaldığını veya başa çıkmanın yollarını keşfettiklerinden daha az rahatsız edici olduğunu görmektedir.

Söylenti : “Bende DEHB olamaz; Ben hiperaktif değilim.”

Gerçek: Hiperaktivite sadece bazı DEHB hastalarının hissettiği bir semptomdur. Üç tane DEHB alt tipi vardır.

• Hiperaktivite-dürtüselliğin baskın olduğu tip
  
  Bu DEHB alt tipinin teşhisinin konması için, kişinin en az altı ay boyunca altı (veya daha fazla) hiperaktivite-dürtüsellik alt tipi semptomu göstermesi, fakat altıdan az dikkatsizlik alt tipi bulgusu göstermesi gerekmektedir.
• Dikkatsizliğin baskın olduğu tip
  
  DEHB'nin bu alt tipine sahip insanlar en az altı ay boyunca altı (veya daha fazla) dikkatsizlik alt tipi semptomu gösterirken, altıdan az hiperaktivite-dürtüsellik alt tipi bulgu göstermelidir.
• Kombine tip
  
  Bu çocuklarda ve ergenlerde en sık teşhis edilen DEHB alt tipidir. Bu tipte en az altı ay boyunca altı (veya daha fazla) hiperaktivite-dürtüsellik alt tipi semptomu ve altı (veya daha fazla) dikkatsizlik alt tipi bulgusu görülmektedir.

DEHB Semptomları & Tavsiyeleri hakkında bilgi edinin